Joke Heikens tekst freelance journalist

• 
• 
• 

Hoe schrijf je een limerick | 08.08.2010

Hoe schrijf je een limerick?

Er was eens een jongen uit Wierde
Die talloze meisjes versierde
Eens liep hij een blauw
Bedacht toen al gauw
Dat dat hem toch niet zo plezierde

Dit is een voorbeeld van een limerick. Limericks zijn rijmpjes met een vast metrum: een vast aantal lettergrepen, een vast aantal regels en een vaste klemtoon. In een limerick moeten de eerste, tweede en vijfde regel rijmen. De derde en vierde regel moeten apart rijmen. De limerick begint vaak met ‘Er was eens..’ en deze dichtvorm is vaak grappig (bedoeld).
Het metrum van de limerick is A A B B A, de bedoeling is dat er 7-7-5-5-7 lettergrepen in zitten. Daar wordt nogal eens de hand mee gelicht, maar de oorspronkelijke limerick heeft dit.

Geschiedenis
Dit versje of deze rijm, het is maar net wat je wilt, komt uit het Ierse stadje Limerick. Eigenlijk heet dit plaatsje Luimneach, maar dat spreek je op z’n Engels uit als Limerick. In Ierland zong men liedjes op bruiloften en andere feesten die ter plekke bedacht werden. Vaak werden die onzinrijmen met aan het eind steevast de zin “Will you come up to Limerick?”
In de loop der jaren kreeg de limerick zijn vaste vorm.

Opbouw
Vaak beginnen limericks met: ‘Er was eens…’ en in die eerste zin komt altijd een aardrijkskundige- of eigennaam voor. In de volgende regels wordt een komische situatie gecreëerd en in de laatste zin volgt dan de uitsmijter.

Bekend
Alex van der Heiden is een Nederlandse dichter die vooral bekend werd om zijn limericks. Zijn mooiste:
Een zekere Achmad in Bagdad
Lag plat met z’n gat op een badmat
Zo las hij z’n dagblad
En iedereen zag dat
’t is raar, maar in Bagdad daar mag dat!

Een andere bekende limerick van Alex van der Heiden is in de Nederlandse vertaling van het boek Mathilde door Roald Dahl gebruikt:
Er was eens een kaasboer in Gouda
Die zat rond de tafel zijn vrouw na
Maar zij riep heel fief:
“Alles is relatief,
Als ik iets harder loop zit ik jou na.”

Op de site De Limerick vind je veel liedjes die door twee broers zijn geschreven, veelal als reactie op actuele gebeurtenissen. Een voorbeeld:
Nu de uitstoot enorm en geducht is
En de luchtvaart massaal op de vlucht is
Geven IJslanders toe
Dat er soms, af en toe
Een vuiltje bij hen aan de lucht is.

Bronnen:
Onze Taal
Wikipedia
Alex van der Heiden
De Limerick

Mijn artikelen:

• Hoe schrijf je een tekst voor een liedje
• Hoe schrijf je een nieuwsbrief
• Hoe schrijf je een persbericht