Joke Heikens tekst freelance journalist

• 
• 
• 

Bedrijfsrisico | 19.01.2011

Voor een uitgeverij in het zuidoosten van het land, schrijf ik regelmatig artikelen. Voor een paar artikelen afgelopen december moest ik een aantal bedrijven benaderen. Een bedrijf deed erg moeilijk. Ze hielden zich niet aan afspraken die met hen gemaakt waren en verzetten het telefonisch interview zonder dat aan mij door te geven… Uiteindelijk moest ik op 29 december het interview doen, het stuk schrijven en naar het bedrijf sturen. Hun reactie op het stuk moest uiterlijk de volgende dag komen, dan moest ik het doorsturen naar de uitgeverij. De volgende dag kreeg ik van de uitgeverij te horen dat het bedrijf gemaild had dat ze niet akkoord gingen met het stuk dat ik schreef en dat er te weinig tijd was om het nu nog te corrigeren.
Dat is allemaal erg vervelend en bepaald geen nette manier van doen van het bedrijf. De uitgeverij heeft ook na oud en nieuw nog geprobeerd om tot een overeenkomst met dat bedrijf te komen over mijn artikel. Door alle haast (en dat is mijn eigen onoplettendheid) waren er wat foutjes in de tekst geslopen. Dat was mijn fout en die heb ik ook hersteld later. Het bedrijf wilde echter nog steeds niet dit stuk gepubliceerd hebben. Inmiddels had ik al ruim vier uur werk in deze productie zitten. Ik houd steeds tijd vrij als ik een afspraak heb, niet alleen voor het interview, maar ook om het stuk te schrijven. Dat meldde ik aan de uitgeverij. Ik zei dat ik ze toch het afgesproken bedrag in rekening zou brengen. Hun reactie daarop was: “Dat mag niet, want dit is jouw bedrijfsrisico. De klant wil het artikel niet in het blad hebben, dus krijgen wij ook niet betaald. Jij dus ook niet.”
Op dat moment was ik overdonderd door hun logica. Maar dan nog, ik heb een opdracht gekregen en die is buiten mijn schuld om niet door gegaan. Kan een klant dan zomaar een opdracht intrekken? Ik heb dit overlegd met een aantal mede-freelance journalisten. Unaniem was hun mening dat dit niet kan. Ik heb geleverd wat zij vroegen en dat hun klant er niet blij mee is, maar het ook niet veranderd wil hebben, kan ik daar niets aan doen. Mede door dit hele gebeuren heb ik het ongeveer gehad met die uitgeverij. Daarnaast wordt geen enkele factuur op tijd betaald.

Ik ben nu op een punt dat ik me afvraag wat een zelfstandige allemaal moet pikken. Met die andere freelancers zijn we ook over tarieven aan het discussiëren. Het lijkt wel alsof freelancers de sluitpost zijn van de uitgeverijen en redacties, als er geld tekort is, zijn de freelancers de eerste waarop bezuinigd wordt. In hoeverre moeten we dat pikken?
Waarom betaalt het ene blad bijna het dubbele van wat een ander blad betaald? Dat zijn dingen die ik me als ondernemer afvraag. Wat is eigenlijk mijn bedrijfsrisico wanneer alle bedrijven die gebruik maken van freelancers, de risico’s op de freelancers afwentelen? Wordt er dan niet onevenredig veel gevraagd van freelancers?
Aan mij nu de taak om de uitgeverij te laten weten dat hier de grens ligt, dat hun mening over mijn bedrijfsrisico over mijn grens is gegaan. De vraag waarom mensen en bedrijven met elkaar omgaan zoals ze dat doen, ben ik allang voorbij. Ik verbaas me bijna niet meer over de onbeschoftheid van partijen die zwaar beledigd zijn als iemand hen een keer schoffeert.