Waarom ik soms nee zeg tegen opdrachten als freelance journalist

Soms is een opdracht op papier perfect. Het onderwerp is interessant, de deadline haalbaar, het tarief netjes. En toch zeg ik dan nee.

Dat blijft voor veel mensen vreemd. Want als freelance journalist moet je toch blij zijn met werk?

Toch is nee zeggen een vast onderdeel van mijn werk geworden.

Niet omdat ik geen zin heb. Maar omdat niet elk verhaal een goed verhaal is.

In de loop der jaren heb ik geleerd dat een publicatie alleen werkt als er iets te vertellen valt. Iets dat verder gaat dan een boodschap, een doel of een wens om zichtbaar te zijn. Redacties voelen dat feilloos aan. Lezers ook.

Ik krijg regelmatig verzoeken die eigenlijk neerkomen op: dit moet verteld worden. Maar journalistiek werkt anders. De vraag is niet of iets verteld moet worden, maar of het interessant, relevant of herkenbaar is voor een lezer.

Daarom stel ik mezelf bij elke opdracht een paar vragen.
Is er een menselijk of inhoudelijk spanningsveld?
Is er ruimte voor nuance?
Mag het verhaal ademen, of ligt de conclusie al vast?

Als het antwoord vooral dat laatste is, dan weet ik meestal genoeg.

Nee zeggen is dan geen afwijzing van de opdrachtgever, maar een keuze voor het verhaal. Voor de kwaliteit. En uiteindelijk ook voor de kans dat het überhaupt wordt gepubliceerd.

Dat geldt niet alleen voor artikelen, maar ook voor persberichten. Een goed persbericht is geen verkapte advertentie. Het is een ingang voor een journalist om verder te kijken, vragen te stellen en context toe te voegen. Als die ruimte er niet is, houdt het op.

Tegelijkertijd merk ik dat juist die terughoudendheid vertrouwen wekt. Opdrachtgevers weten: als ik ja zeg, dan geloof ik in het verhaal. Dan ga ik er ook echt voor.

En soms komt iemand later terug met een andere invalshoek, een beter moment, of een persoonlijker insteek. Dan klopt het ineens wél.

Dat zijn vaak de verhalen die blijven hangen.

Werk je aan een publicatie, artikel of persbericht en twijfel je of er een journalistiek verhaal in zit? Dan denk ik graag mee, ook als het antwoord uiteindelijk nee is.